Spacerem po Powiecie Wrocławskim

Historia gminy


            Nazwa miejscowości Siechnice najprawdopodobniej została utworzona od nazwy własnej Tjech, Ciechco oznaczało wieś związaną z rodem Ciecha. Inni badacze wywodzą tę nazwę od starosłowiańskiego słowa „ciecha”, które oznaczało radość. Jednocześnie nazwa na przestrzeni wieków ulegała wielokrotnym przekształceniom, a w dokumentach znaleźć można m.in. takie jej wersje: Siechnice villa, Czechnicz villa, Czechin, Tschechnitz.

Miejscowość położona przy trakcie z Wrocławia do Opola wymieniona została po raz pierwszy w 1253 r., kiedy to Henryk III Biały, książę wrocławski, przekazał ją szpitalowi Zakonu Rycerzy z Czerwoną Gwiazdą we Wrocławiu. Przypuszczalnie inicjatorką tego działania była Anna Przemyślidzka, żona Henryka Pobożnego i matka Henryka III. To ona sprowadziła zakonników z Pragi do Wrocławia, przekazując im posesje przy pl. Nankiera (należał do nich kościół św. Macieja i budynek zajmowany obecnie przez Ossolineum). Zakon władał Siechnicami do 1810 r., kiedy dokonano sekularyzacji dóbr należących do niemal wszystkich zakonów na terenie ówczesnych Prus.

Wzmianka o Siechnicach pojawia się znowu w dokumentach w XIV w., co wiązało się ze zgodą cesarza Karola IV na powtórną lokację wsi na prawie niemieckim. Zachowała się także informacja o pierwszym sołtysie Siechnic, którym był Hanko Dremelik spod Oławy. Hanko, w zamian za przyjęcie ciężaru zorganizowania wsi, dostał dziedziczne prawo prowadzenia karczmy. Wiadomo, że karczma w Siechnicach funkcjonowała już od 1354 roku.

W 1675 r. wieś niemal doszczętnie spłonęła, również w 1792 r. spalona została znaczna jej część wraz z karczmą. Wielkie powodzie nawiedzały Siechnice w latach 1578 oraz 1785, powodując duże zniszczenia. Pierwszy system śluz i mostów na przepływającej nieopodal Oławie powstał przypuszczalnie w 2. poł. XVIII wieku.

W latach 1830 - 1867 miejscowość zamieszkiwali w większości katolicy, w związku z czym w 1833 r. otwarto  szkołę katolicką. Liczba ludności wynosiła wówczas 638 osób, a na całą miejscowość składało się 37 domów, szpital, młyn, trzy wiatraki i trzy karczmy. Mieszkało i pracowało tu wówczas 14 rzemieślników i 3 kramarzy. W związku ze wzrostem znaczenia we Wrocławiu od XVIII w. targów wełny, zaobserwowano w Siechnicach rozwój hodowli owiec – merynosów. Rozwój miejscowości znacznie przyśpieszył w 2. poł. XIX w., kiedy wybudowano młyn wodny i dokonano regulacji Odry, budując nowe wały i przystanie (umożliwiło to transport znacznie większej ilości towarów).

W 1871 r. rozpoczęto budowę zakładów wodociągowych, zajmujących tereny pomiędzy Siechnicami a wsią Mokry Dwór (działają do dzisiaj). Przez obszar dzisiejszej gminy Siechnice poprowadzono pierwszą na ziemiach polskich linię kolejową. Powstała ona 1842 r. na trasie Wrocław-Oława i stanowiła część magistrali kolejowej łączącej Górny Śląsk z resztą Prus. Kolejna inwestycja kolejowa miała miejsce na początku XX w., kiedy wybudowano linię Wrocław-Siechnice-Jelcz-Opole.

Niedługo przed wybuchem I wojny światowej kilku berlińskich przedsiębiorców postanowiło zainwestować swoje pieniądze w zupełnie nową branżę, jaką była energetyka. Poszukiwali miejsca pod elektrownię, a głównym kryterium był dostęp do wody i transportu. Wiedząc, że powstaje linia kolejowa Brochów - Jelcz-Laskowice, zdecydowali się na Siechnice. Powszechnie uważa się, że nową elektrownię budowano z myślą o Wrocławiu, a tak naprawdę prąd do stolicy Dolnego Śląska zaczęła dostarczać dopiero pod koniec lat 30. XX wieku. Wcześniej zaopatrywała w prąd miejscowości od Siechnic do Wałbrzycha. Firma miała koncesję na elektryfikację prowincji. Następną inwestycją była wybudowana w 1916 r. wytwórnia karbidu (należała do koncernu „Dr A. Wacer”), zmieniona potem w fabrykę żelazostopów i proszków spawalniczych, a ostateczne przekształcona w hutę.

W latach 20. XX w. powstał Instytut Doświadczalny Hodowli Zwierzęcej ściśle współpracujący z Wydziałem Rolnictwa Uniwersytetu Wrocławskiego (prowadził badania nad opracowaniem odpowiednich karm). Wraz z rozwojem infrastruktury przemysłowej nastąpił także wyraźny wzrost liczby mieszkańców (w 1937 r. mieszkało tu ok. 1,5 tys. osób). Zelektryfikowano całą miejscowość, wzniesiono wiele domów mieszkalnych, obiekty użyteczności publicznej - szkołę, remizę strażacką, hotel z restauracją, stadion sportowy. Założono nowy cmentarz i wybudowano kaplicę cmentarną oraz rozpoczęto budowę kościoła parafialnego.

W trakcie II wojny światowej w Siechnicach funkcjonował obóz pracy przymusowej. W lutym 1945 r. zaczęli przybywać tu pierwsi repatrianci z okolic Lwowa i Tarnopola. Do 1948 r. stacjonował tu garnizon Armii Czerwonej, który zajmował m.in. elektrownię. W miejscowości znajdował się też punkt demobilizacji i wywozu wszelkich dóbr, które Rosjanie zdobyli.

Pomiędzy latami 1955 a 1972 siedzibą Gromadzkiej Rady Narodowej były Siechnice (z krótka przerwą w latach 60., gdy połączono je z Radwanicami). W 1973 r. siedzibę gminy przeniesiono do Świętej Katarzyny (mimo że w Siechnicach mieszkał o ponad 1 tys. osób więcej). W 1994 r. z inicjatywy mieszkańców Siechnic odbyło się referendum dotyczące przeniesienia tu siedziby gminy (pomysł odrzucono). Jednocześnie 3 lata później Siechnicom nadano prawa miejskie.

Gmina wskutek decyzji Rady Ministrów od 1 stycznia 2010 r. zmieniła siedzibę władz - ze wsi Święta Katarzyna do miasta Siechnice. Jednocześnie Rada Ministrów podjęła decyzję o zmianie nazwy gminy ze Świętej Katarzyny na Siechnice.

Strona powstała w ramach projektu "Spacerem po Powiecie Wrocławskim", współfinansowanego ze środków Powiatu Wrocławskiego.